Makroekonomik Görünüm ve Analiz

Türkiye ve küresel ekonomideki yapısal ve döngüsel gelişmelerin bağımsız, derinlemesine değerlendirmesi.

Türkiye Makroekonomik Gösterge Paneli

Aşağıdaki göstergeler, Visual analistleri tarafından derlenen yaklaşık değerleri yansıtmakta olup yatırım tavsiyesi niteliği taşımamaktadır.

TÜFE (Yıllık)
%38,2
Kaynak: TÜİK · Yaklaşık
GSYİH Büyümesi
%3,6
Son çeyrek · Yıllık bazlı
Politika Faizi
%50,0
TCMB · 2024 sonu
Cari Açık / GSYİH
%3,8
Son 12 ay · Yaklaşık

Tablodaki makroekonomik veriler yaklaşık değerler olup Visual analistleri tarafından analiz amacıyla derlenmiştir. Güncel ve kesin veriler için TÜİK, TCMB ve Hazine ve Maliye Bakanlığı'nın resmi yayınlarına başvurunuz.

Enflasyon ve Para Politikası: Dezenflasyon Süreci

Türkiye, 2022'de zirveye ulaşan üç haneli enflasyondan itibaren köklü bir para politikası değişimine sahne olmuştur. Politika faizinin 2023 ortasından itibaren 4.150 baz puanlık artışla %50 düzeyine çıkarılması, dezenflasyon sürecini başlatmış; yıllık TÜFE 2023 yılı sonunda yaklaşık %65'ten 2024 yılının ikinci yarısında %38 civarına gerilemiştir.

Visual araştırma ekibi, enflasyon dinamiklerini arz kaynaklı ve talep kaynaklı bileşenler olarak ayrıştırarak analiz etmektedir. Gıda enflasyonu, kira maliyetleri, ücret baskıları ve döviz kuru geçişkenliği bu analizin temel parametrelerini oluşturmaktadır.

01
Çekirdek Enflasyon İzleme

Enerji ve gıda dışı enflasyon göstergelerinin kalıcılık analizi; para politikasının etkinliği açısından en izlenen alt grup.

02
Kur Geçişkenliği (Exchange Rate Pass-Through)

TL'deki değer değişikliğinin tüketici fiyatlarına yansıma oranı ve gecikmesi; ithalat bağımlılığı yüksek Türkiye için kritik bir parametre.

03
Enflasyon Beklentileri

TCMB'nin anket bazlı beklenti verileri ile piyasa örtük enflasyon beklentilerinin izlenmesi; politika aktarım mekanizması için temel gösterge.

Makroekonomik analiz sunan ekonomist, arka planda büyük ekranda Türkiye GSYİH ve enflasyon eğrilerini gösteren slayt açık, konferans salonu ortamı

Büyüme Dinamikleri ve Yapısal Dönüşüm

GSYİH Bileşenleri

BileşenGSYİH PayıBüyüme Katkısı
Özel Tüketim%54,2+2,1 pp
Kamu Harcamaları%14,8+0,5 pp
Yatırımlar (GSMH)%28,6−0,2 pp
Net İhracat−%2,4−0,8 pp
Stok Değişimi%4,8+0,0 pp

Yaklaşık değerler olup son yayımlanan GSYİH verilerini yansıtmaktadır.

Sektörel Büyüme Performansı

Hizmetler
%5,1
Sanayi ve İmalat
%3,9
İnşaat
%2,0
Tarım
%1,3
Enerji
−%0,4
Türkiye GSYİH Büyüme Trendi Yıllık % değişim · 2018–2024
2018 2019 2020 2021 2022 2023 2024

Türkiye'nin büyüme potansiyel hızı, IMF tahminlerine göre orta vadede yıllık %3,0–3,5 bandında seyretmektedir. Yapısal reformlar, verimlilik artışı ve iklim uyum yatırımları bu potansiyelin yukarı revize edilmesi için kilit öneme sahiptir.

Küresel Makroekonomik Konjonktür

Türk piyasaları küresel gelişmelerden yalıtılmış değildir. Başlıca ekonomilerin görünümü, EM varlıklarına olan talebi doğrudan şekillendirmektedir.

ABD

Soft-Landing Senaryosu

Fed'in 2024 Eylül'de faiz indirim döngüsünü başlatması, piyasaların olası resesyona karşı direncini test etmektedir. İstihdam piyasasının görece sağlamlığı soft-landing beklentisini desteklerken PCE enflasyonunun %2 hedefine yakınsaması belirleyici olmaya devam ediyor.

Avrupa Bölgesi

Düşük Büyüme, Düşen Enflasyon

Euro Bölgesi, enerji maliyetleri ve küresel ticaret belirsizliği nedeniyle düşük büyüme ortamında seyretmektedir. ECB'nin faiz indirim sürecine girişi, döviz dinamiklerini etkilemekte; özellikle EUR/USD paritesi yakından izlenmektedir.

Çin

Yapısal Yavaşlama Endişesi

Çin ekonomisindeki gayrimenkul sektörü çöküşü ve deflatif baskılar, küresel emtia talebi üzerinde baskı yaratmaktadır. Pekin'in teşvik paketleri kısmen dengeleyici etki sağlasa da yapısal sorunların çözümü zaman alacaktır.

Gelişmekte Olan Piyasalar

Fed Döngüsüyle Nefes Alıyor

Fed'in faiz indirimleri, EM para birimleri üzerindeki dolar baskısını hafifletmekte ve sermaye akışlarını görece olumlu etkilemektedir. Türkiye bu konjonktürden yüksek reel faizi sayesinde kısmen yararlanabilecek konumdadır.

Jeopolitik Riskler

Yükselen Belirsizlik Primleri

Orta Doğu gerginlikleri ve Ukrayna krizi hem enerji fiyatlarını hem de küresel tedarik zincirlerini etkileyen yapısal belirsizlik unsurları olmaya devam etmektedir. Türkiye'nin coğrafi konumu bu riski hem zorluk hem de fırsat olarak öne çıkarmaktadır.

Ticaret ve Tedarik

Küresel Ticaretin Yeniden Yapılanması

ABD–Çin ticaret gerginlikleri ve "friend-shoring" (dost ülkelere üretim kaydırma) eğilimi, Türkiye gibi köprü konumundaki ekonomiler için orta vadeli fırsatlar yaratabilmektedir.

Makroekonomik Araştırma Raporlarımıza Erişin

Türkiye ve küresel ekonomiye ilişkin kapsamlı dönemsel raporları ve anlık değerlendirmeleri inceleyin.